Dromen heb ik mijn hele leven al gedaan.

Sinds Jessica Nanyunja (32) in 2008 met haar moeder bananensap begon te produceren in hun garage in Kampala is er veel veranderd. Ze is ondertussen gedoctoreerd als voedingsdeskundige aan de universiteit van Gent en dankzij een lening van Ondernemers voor Ondernemers heeft ze haar bedrijf Harmony Nutrifoods op de kaart gezet in haar thuisland Oeganda,waar ze vandaag aan 52 Oegandezen werk geeft. Het verhaal van een opmerkelijke, jonge en dynamische vrouw die weet wat ze wil.

jessicaJessica is de jongste van drie kinderen. Haar vader stierf toen ze drie jaar was en haar moeder heeft hen groot gebracht. Ze heeft haar kinderen altijd op het hart gedrukt dat een opleiding levensbelangrijk is. En zij kon het weten, want ze ondervond aan den lijve de nadelen van weinig scholing.
Jessica en haar broers konden aan de universiteit gaan studeren dankzij een beurs en alle drie zijn ze ondernemer geworden. Jessica is doctor in de voedingsleer, haar ene broer is economist, de andere ingenieur. ‘Zij zijn minder assertief dan ik’, vertelt Jessica. ‘Ik heb veel dromen en die komen ook allemaal uit. Ik zet door tot ik bereikt heb wat ik voor ogen had. Mijn broers zijn veel braver.’
Om een goede opleiding in degelijke scholen te kunnen betalen, werkte hun moeder heel hard. Ze exporteerde suiker, vis en andere grondstoffen naar Congo en ze was de eerste Oegandese die vis verhandelde naar China.

The Harmony Six

Toen ze voedingsleer studeerde in Kampala, reisde Jessica af en toe mee naar Congo en zag ze al als jonge vrouw hoe haar moeder koopwaren verkocht op de markt. Jessica kwam op het idee om een grote pot honing te kopen met haar zakgeld en die honing af te vullen in kleinere bokalen. Terug op de universiteit verkocht ze die honingpotjes aan haar medestudenten en kamergenotes. Zo verdiende Jessica haar eerste eigen zakgeld en kon ze zichzelf mooiere kleren en meer uitstapjes permitteren.

DSC_0566Op een van haar uitjes raakte ze diep onder de indruk van zes jonge mannen die prachtig in harmonie zongen. The Harmony Six was hun bandnaam en die Harmony is door haar hoofd blijven spoken. Zo moest haar bedrijf heten: Harmony Nutrifoods Limited.

Samen met haar moeder begon ze op traditionele Oegandese manier bananensap te produceren: bananen plukken, pellen en met de hand uitpersen tussen grasstengels, dan afvullen in literflessen en verkopen.

Powerdrank

‘Oeganda is een bananenland.’, zegt Jessica, ‘Je vindt bij ons veel bananensoorten: de ene is om te eten, de andere om te bakken en nog andere soorten zijn bedoeld om te persen.

Bananensap is de delicatesse waar je met heimwee aan terugdenkt: in Oeganda kreeg zo goed als iedereen die lekkernij voorgeschoteld bij zijn grootouders. Maar omdat er ondertussen veel plantages van persbananen gesneuveld zijn, is bananensap schaars geworden. En àls je het ergens op de kop kan tikken, is het in groezelige kraampjes op straat, helemaal niet hygiënisch.’

 

Harmony Nutrifoods wil met haar bananensap Omubisi een kwalitatief en gezond alternatief bieden voor wie zoekt naar een gezonde en betrouwbare powerdrank.

DSC_0585Middenklasse dames kopen graag gezonde voeding. In bananen zitten veel vitaminen en mineralen waaronder een bijzonder hoge concentratie kalium. Daardoor hebben bananen een heilzame werking op de hersenen en spieren en worden rijpe bananen aangeraden tegen hoge bloeddruk. Bananensap is trouwens ook een efficiënt anti-katerdrankje.

Omdat het zo voedzaam én goedkoop is, vervangt het voor arme Oegandezen dikwijls een maaltijd. Het verfrist en geeft een energieboost waardoor de honger weggaat. Harmony Nutrifoods wil met haar bananensap Omubisi een kwalitatief en gezond alternatief bieden voor wie zoekt naar een gezonde en betrouwbare powerdrank.

Groei ondanks obstakels

Ook voor Dr. Jessica Nanyunja en Harmony Nutrifoods liep de weg naar succes niet over rozen. Het was een hele karwei om klanten te vinden.

Met een flesje bananensap in haar handtas kon ze na veel aandringen een van de betere restaurants van Kampala overtuigen van haar product. Ze kreeg een plek voor 30 flesjes toegewezen in de Coca-Cola-ijskast van het restaurant. ‘s Anderendaags had nog geen enkele klant het sap besteld. Jessica zette haar marketingbrein in gang en gaf de portier van het restaurant een fooi en flyers van Harmony Omubisi om te verdelen. Toen kwam de verkoop op gang …

 

Je hoeft niet groot te zijn om te starten, je moet starten om groot te kunnen worden.

Om de markt uit te breiden, was een eigen winkel een must, want leveringen aan supermarkten worden in Oeganda niet of lang na leverdatum betaald. En dat geld heeft Jessica meteen cash nodig om haar medewerkers uit te betalen, voor het onderhoud van de fabriek en om flesjes te kopen en etiketten te laten drukken.

WhatsApp Image 2017-06-17 at 11.27.36Lenen in Oeganda is duur, de interesten liggen veel te hoog en de bankkosten zijn te groot. De lening van Ondernemers voor Ondernemers was dan ook een springplank voor Harmony Nutrifoods Limited. Zo heeft Jessica machines kunnen aankopen en de infrastructuur van haar bedrijf kunnen vernieuwen. Het bedrijf controleert de hele keten: van de bananenplantage waar de oude bananenvariëteit Kayinja opnieuw aangeplant wordt en de fabriek waar sinds kort de bananen machinaal geperst worden tot de winkel van Harmony Nutrifoods in Kampala waar je bananensap kan kopen, nu verpakt per halve liter.

Nu is het alleen nog wachten op vers kapitaal of voldoende winst om extra plantages aan te leggen, want er is veel vraag naar het bananensap van Harmony Nutrifoods. Verdelers in Spanje, China en de Verenigde Staten zijn geïnteresseerd om Harmony Omubisi te verkopen. Maar Jessica wil niets overhaasten, ze zet stap voor stap.

Binnenkort voegt het bedrijf ook vis, calciumpoeder, gerookt water en groenten toe aan het gamma. Voor het calciumpoeder recupereert Jessica eierschalen die ze steriliseert en fijnmaalt. Haar ambitie is om een keten van voedingswinkels uit te bouwen in Oeganda waar de gezonde producten van Harmony Nutrifoods verkrijgbaar zijn en waar mensen op consultatie kunnen komen als ze gezondheidsproblemen hebben. Als doctor in Voedingsleer geniet Jessica in haar thuisland veel aanzien en zo heeft zij voldoende autoriteit om voedingsmiddelen of –preparaten voor te schrijven bij aandoeningen als constipatie, diarree of diabetes. Ze wil dan ook een kantoortje bij haar winkel waar mensen haar kunnen consulteren.

Dromen realiseren

IMG_1659Jessica vertelt over haar dromenboek. ‘Ik heb een boek waarin ik al mijn dromen noteer. Met per droom de timing erbij wanneer ik genoeg gespaard heb om die droom te realiseren. Dromen heb ik mijn hele leven gedaan. Zo moest ik als kind voor mijn moeder pakjes gaan afleveren in de luchthaven. Ik hield ervan om dan in de vertrekhal te fantaseren over mijn eerste reis. Bewakingsagenten vroegen me vriendelijk weg te gaan omdat ik geen koffer had. Toen kocht ik een koffer zodat ik elke avond kon oefenen hoe ik als reiziger door de vertrekhal zou stappen. En als ik weer een pakje moest afleveren in de luchthaven, kon ik zo lang ik wilde in de vertrekhal rondwandelen en dromen.

Ondertussen ben ik gaan studeren in België, ik heb gewerkt in Denemarken, ben naar China, Rwanda en andere landen gereisd voor mijn job, die droom is al uitgekomen. Nu droom ik van een grote villa waarin al mijn vrienden uit de hele wereld kunnen blijven logeren als ze mijn land en mijn bedrijf komen bezoeken. En zo ziet mijn droomhoofdkwartier eruit.’ Jessica toont een foto van een strak ontworpen gebouw. ‘Mijn bedrijf wordt wel groter. En binnenkort sta ik op de cover van Forbes Magazine’, zegt ze met een glimlach.

Later wil ze in Oeganda naast haar winkelketen en consultatiebureau ook een Banana Research Centre oprichten. Dat typeert Jessica’s levenshouding, haar motto is: ‘Je hoeft niet groot te zijn om te starten, je moet starten om groot te kunnen worden.’

 

©Elke Vandersypen